سرویس جهان مشرق - رژیم جولانی در سوریه از تمرکز افکار عمومی جهان بر تحولات اخیر همانند تنش ایران و آمریکا و همچنین اختلافات اروپا و آمریکا بر سر گرینلند استفاده کرده و عملیات برای به دست گرفتن کنترل منطقه کردنشین که بدون کمک آمریکا باقی مانده است را گسترش می‌دهد.

در ژانویه ۲۰۲۶ یک غافلگیری نظامی در شمال سوریه رخ داد که یادآور سقوط دولت اسد در حدود یک سال پیش بود - حمله‌ای که توسط نیروهای جولانی صورت گرفت و منجر به روی کار آمدن گروهک تروریستی تحریرالشام در سوریه شد.

مسئله‌ این است که چگونه ارتش جولانی، متشکل از شبه‌نظامیان، گروه‌های جهادی کهنه‌کار و سربازان تازه‌کار بی‌تجربه، توانست بر ارتش بزرگ ۱۰۰۰۰۰ نفری کردها غلبه کند؟ این پاسخ تا حدودی یادآور توضیح چگونگی فروپاشی ارتش دولت بشار اسد است که ظاهراً از نظر داشتن تسلیحات راهبردی مانند هواپیما و سلاح‌های سنگین برتری آشکاری داشت، اما در نهایت موفق به دفع حمله تروریست‌های تحت فرمان جولانی نشد و متحدان اصلی آن یعنی روسیه و ایران، بر روی جبهه‌های نبرد دیگری (روسیه درگیر اوکراین و ایران درگیر تحولات مرتبط با غزه و لبنان بود) متمرکز بودند و حزب الله نیز درگیر جنگ مستقیم با ارتش رژیم صهیونیستی بود. مسئله دیگری که در رابطه با علت شکست کردها باید به آن اشاره کرد، خروج آمریکایی‌ها از مناطق کرد نشین سوریه و برداشتن دست حمایت از نیروهای کرد است.

در سال‌های اخیر و بیشتر در دوران ریاست جمهوری دونالد ترامپ، ایالات متحده کمک‌های اقتصادی و نظامی-لجستیکی خود را به کردهای خودمختار شمال سوریه به طور قابل توجهی کاهش داده است. آمریکایی‌ها همزمان با تخلیه نیروهای خود در عراق، نیروهای خود را در این نیز منطقه کاهش داده‌اند.

نیروهای دموکراتیک سوریه - SDF از دو نقطه ضعف اصلی رنج می‌بردند: آنها مجبور بودند منطقه وسیعی را در شمال (حدود یک چهارم خاک سوریه - استان حلب شمالی و استان‌های دیرالزور، حسکه و رقه) کنترل کنند و بدون کمک خارجی بین نیروهای سوریه و ارتش ترکیه رها شده بودند و نبود آمریکا، آن‌ها را به شدت در برابر حملات ترکیه و ارتش جولانی آسیب‌پذیر کرد.

در مقابل، ارتش جدیدی که توسط جولانی تأسیس شده است، بر اساس یک توافق استراتژیک مهم از قطر حمایت مالی و از ترکیه کمک‌های لجستیکی، از جمله آموزش، دریافت می‌کند که این مسئله منجر به تقویت آن‌ها در برابر نیروهای کرد شده است. نیروهای جولانی در تمامی محورها به پیشروی کرده و کنترل تمام میادین نفتی منطقه دیرالزور و سد استراتژیک طبقه را به دست گرفتند. بر اساس گزارش منابع میدانی،‌ ارتش سوریه برای اولین بار به عمق مرکز خودمختاری کردها در شرق رودخانه فرات رسیده است.

کارشناسان بر این باورند که این پیروزی‌ها، نتیجه عملیات فریب جولانی بود که طی آن اعلام آتش‌بس کرد و مدعی شد که دستور اذغام «نیروهای دموکراتیک سوریه» در ارتش سوریه را صادر کرده است. او همچنین فرمانی از سوی کاخ ریاست جمهوری صادر کرد که بر اساس آن فرهنگ و زبان کردها رسماً در سوریه به رسمیت شناخته خواهد شد و این زبان‌ها حتی بخشی از برنامه درسی در مناطقی که کردها در آن حضور دارند، خواهند بود.

بمب بزرگی که در شمال سوریه در شرف انفجار است، مسئله فروپاشی خودمختاری کردها است که متحدان نزدیکی برای رژیم صهیونیستی و آمریکا محسوب می‌شوند و در عوض جولانی، تحت حمایت ترکیه است و این مسئله منجر به نگرانی جدی در میان صهیونیست‌ها شده است. در تنش فعلی که میان تل‌آویو و آنکارا در جریان است، شکست کردها توسط ارتش جولانی، پیامدهای جدی برای رژیم صهیونیستی خواهد داشت.

مسئله دیگری که در حال حاضر مورد توجه قرار گرفته است، بقایای داعش است. ارتش جولانی در حال نزدیک شدن به اردوگاه‌های بازداشت شدگان اعضای گروهک تروریستی داعش در شمال سوریه است. در آنجا، نیروهای شبه نظامی تحت فرمان جولانی ممکن است هزاران جنگجوی سابق داعش را آزاد کنند، که کردها از سال ۲۰۱۷، آنها را در اردوگاه‌های بازداشت بزرگی نگهداری می‌کردند.

این اردوگاه‌های بازداشت، نزدیک به ۹۰۰۰ عضو داعش و ۴۰۰۰۰ عضو خانواده، زن و کودک/پسر داعشی دیگر را که با ایدئولوژی سلفی متعصبانه عجین شده‌اند، در خود جای داده‌اند که انسان‌های خطرناکی محسوب می‌شوند.

در هر صورت، آنها می‌توانند آزاد شوند (نورالدین البابا، سخنگوی وزارت کشور سوریه، شش ماه پیش در مورد «ادغام مجدد آنها در جامعه سوریه» صحبت کرده بود) یا کردها دیگر قادر به محافظت از اردوگاه‌ها نخواهند بود و در مقطعی آنها را به حال خود رها خواهند کرد (در حال حاضر شایعاتی مبنی بر فرار برخی از آن‌ها و همچنین ادعاهایی مبنی بر اینکه کردها عمداً آنها را به عنوان یک تهدید آزاد می‌کنند، وجود دارد). همچنین گزارش‌های اولیه‌ای از فرار زندانیان وجود دارد و خطر اصلی در بزرگترین اردوگاه - «الهول» در نزدیکی مرز با عراق - است.

فرمانده نیروهای کرد، مظلوم عبدی، در تلاشی ناامیدانه به‌منظور نجات روژاوا، برای گفتگو با جولانی به دمشق رفت، اما مذاکرات، همانطور که انتظار می‌رفت، پیشرفتی نداشته است زیرا الشرع خواستار تسلیم شدن کردها است.

مسئله‌ای که در حال حاضر در رابطه با تحولات جاری در سوریه مورد توجه کارشناسان قرار گرفته است، واکنش رژیم صهیونیستی به این اتفاق است. ادعاهای متعددی در این رابطه مطرح شده است.

برخی از گزارش‌ها حاکی از آن است که تل‌آویو تصمیم به ارائه کمک‌های لازم به کردها در نبرد علیه ارتش جولانی گرفته است و برخی دیگر با رد این مسئله، مدعی هستند که رژیم صهیونیستی در رابطه با دخالت به نفع کردها بر علیه ارتش جولانی به جمع‌بندی نرسیده و درحال حاضر جریان تحولات را از نزدیک دنبال می‌کند.

اما موضوعی که قطعی است، این است که شکست روژاوا، ضربه بزرگی به منافع تل‌آویو در نبرد پنهان خود با ترکیه است. جنگ پنهانی که بین تل‌آویو و آنکارا در جریان است، در حال تشدید شدن است. گزارش‌های زیادی از ترکیه وجود دارد مبنی بر اینکه ترکیه قصد دارد در آینده نزدیک تعدادی رادار را در مناطق مختلف سوریه تحت پوشش کمک به ارتش جولانی مستقر کند - این رادارها در گذشته وجود داشتند و پس از سرنگونی دولت اسد در حملات ارتش اسرائیل نابود شدند.

طی یک‌سال گذشته سوریه محل جولان ارتش رژیم صهیونیستی شده است و نیروهای دولت اردوغان که بیش از ده‌ها بار توسط نیروی هوایی رژیم صهیونیستی مورد حملات سنگین قرار گرفته‌اند، عملا از صحنه سوریه کنار زده شده‌اند، مسئله‌ای که به شدت خشم آنکارا را در پی‌داشته‌ است، چرا که به نظر می‌رسد تمامی تلاش‌های دولت اردوغان برای بدست گرفتن سوریه پس از سقوط دولت بشار اسد، به نفع تل‌آویو تمام شده است و ترکیه در ماجرای سوریه بازهم شکست خورده است.

به گفته رسانه‌ها و تحلیلگران عبری زبان، استقرار رادارها توسط ارتش ترکیه در سوریه برای رژیم صهیونیستی بسیار نگران کننده است، زیرا آنها برای محدود کردن قابل توجه آزادی عمل نیروی هوایی این رژیم در آسمان منطقه و شناسایی جنگنده‌هایی که برای حمله نقاط مختلف در منطقه پرواز می‌کنند، طراحی شده‌اند.

باید دید در روزهای پیش‌رو، سران رژیم صهیونیستی به منظور مقابله با طرح‌های ترکیه و نجات کردهای متحد خود در شرق سوریه، چه سیاستی اتخاذ خواهند کرد. در این میان یک موضوع واضح است و آن این است که تنش میان تل‌آویو و آنکارا وارد مرحله جدید و شدید تری نسبت به قبل شده است.